Model Reflectie

Bij het ontwerpen van het didactische model Reflectie binnen DiViDU is recente literatuur als referentiemateriaal gebruikt om te komen tot een generiek model, dat niet alleen toepasbaar is binnen de lerarenopleidingen, maar algemeen bruikbaar is bij beroepsopleidingen (bv. artsen, tandartsen, fysiotherapeuten, sociaal & cultureel werk, politieagenten).

Het leren van ervaringen door reflectie is de laatste jaren in het onderwijs aan diverse beroepsopleidingen sterk in de belangstelling komen te staan. Kelchtermans (2001) geeft enkele argumenten waarom het opbouwen van reflectievaardigheid een belangrijke rol is gaan spelen in beroepsopleidingen. Dit geldt in het bijzonder voor de lerarenopleidingen. Aangenomen wordt dat hetgeen hieronder voor leraren beschreven wordt tevens van toepassing is op andere professionals.

Een professional leert voortdurend tijdens het uitoefenen van zijn beroep door terug te kijken op en te leren van het functioneren in de beroepspraktijk. Het sleutelwoord hierbij is "reflectie". Om te kunnen leren van het eigen optreden in de (vaak complexe) praktijksituatie moet men systematisch kunnen reflecteren op het eigen handelen en op het eigen denken over dit handelen.

Er zijn diverse definities van reflecteren in omloop. (Korthagen e.a. 2002, p. 11) constateren zelfs dat er "geen algemeen aanvaarde definitie van het begrip is". De diverse definities die we in de recente literatuur hebben gevonden, belichten het proces onder een eigen invalshoek.

Een goede docent (professional) is vaardig in het reflecteren en het genereren van handelingsalternatieven. Daarom moeten studenten worden aangespoord tot verbreding en verdieping van reflectie op het eigen handelen.